KURBAN KESENLERİN BİLMESİ GEREKENLER.! Kurbanda İncelik: İbadetin Ruhunu Ticaretle Gölgelememek   Kurban bayramı geldiğinde insanlar yalnızca kurban kesmenin değil, kurbanla ilgili birçok fıkhi meselenin de cevabını arar. Özellikle kurbanın derisi, eti, sakatatı, kasaba verilecek ücret ve kesim sonrası yapılacak ibadetler en çok sorulan konular arasındadır.   Kurban, Allah rızası için kesilen bir ibadettir. Bu sebeple onun her aşamasında ibadet hassasiyeti taşımak gerekir. Kurbanı kesmek kadar, sonrasındaki uygulamalar da önemlidir.   Kurbanın Eti, Derisi, Kellesi ve Sakatatları Satılır mı?   Kurbanlık hayvanın eti, derisi, kellesi, bağırsakları, paçası ve diğer parçaları satılarak gelir elde edilmez.   Çünkü kurban, ticaret malı değil; ibadet niyetiyle Allah’a sunulmuş bir teslimiyet göstergesidir.   Peygamber Efendimiz (sav) bu konuda açıkça şöyle buyurmuştur:   “Kim kurbanının derisini satarsa onun kurbanı yoktur.”   Bu hadis, kurbanın herhangi bir parçasını maddi kazanca dönüştürmenin ibadetin ruhuna aykırı olduğunu göstermektedir.   Eğer deri satılmışsa, elde edilen para kişisel ihtiyaçta kullanılmaz; fakirlere sadaka olarak verilmelidir.   Kasaba Ücret Olarak Kurban Eti veya Derisi Verilir mi?   Hayır, verilmez.   Kurbanı kesen kasaba ücret olarak et, deri, kelle veya herhangi bir kurban parçası vermek doğru değildir.   Hazreti Ali’den rivayet edilen hadis-i şerifte Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur:   “Kasaba, kurbandan bir şey vermeyin. Onun ücretini biz ayrıca veririz.”   Kasabın emeğinin karşılığı para ile ödenmelidir.   Ancak ücretini aldıktan sonra, ayrıca hediye niyetiyle et verilmesinde sakınca yoktur.   Buradaki önemli fark niyettir: Ücret olarak değil, ikram olarak verilmelidir.   Kurbanın Derisini Kesen Kişi Kendi Kullanabilir mi?   Evet, kullanabilir.   Kurban sahibi deriyi evinde seccade, post, yaygı veya başka bir amaçla değerlendirebilir.   Aynı şekilde ihtiyaç sahibine bağışlayabilir veya hayır kurumlarına verebilir.   Ancak ticari kazanç elde etmek amacıyla satamaz.   Koyun Eti ile Sığır Eti Değişimi Yapılır mı?   Toplumda bazen şu uygulama görülür: “Ben sana koyun eti vereyim, sen bana sığır eti ver.”   Eğer bu değişim birebir ticaret niyeti taşıyor, ağırlık ve değer hesabıyla yapılıyorsa uygun görülmez.   Çünkü kurban eti ibadet vesilesidir; pazarlık konusu hâline getirilmemelidir.   Ama hediyeleşme şeklinde, karşılıksız ikram niyetiyle verilirse bunda sakınca yoktur.   Kurbanın bereketi paylaşmakla artar, hesap kitapla değil.   Kurban Kesenlerin Mutlaka Namaz Kılması Gerekir mi?   Kurban kesen kişinin kurban sonrası “illa iki rekât namaz kılması farzdır” şeklinde bir hüküm yoktur.   Böyle bir zorunluluk dinen bulunmamaktadır.   Ancak Allah’a şükür niyetiyle nafile namaz kılmak, dua etmek, istiğfarda bulunmak çok güzel bir davranıştır.   Asıl olan kurban keserken besmele çekmek, niyeti halis tutmak ve Allah rızasını gözetmektir.   Kurbanın Asıl Mesajı   Kurban bize şunu öğretir: İbadetler menfaat için değil, Allah için yapılır.   Etini satmaya, derisini kazanca çevirmeye, ibadeti hesap işine dönüştürmeye başladığımızda kurbanın manevi derinliğini kaybetmiş oluruz.   Kurban; paylaşmanın, teslimiyetin ve samimiyetin adıdır.   Bize düşen, sadece hayvan kesmek değil; nefsimizin cimriliğini, dünyaya bağlılığını ve menfaat hırsını da kesmektir.   Rabbim kurbanlarımızı kabul, niyetlerimizi halis eylesin. Bayramlarımızı bereket, kardeşlik ve rahmet iklimine dönüştürsün. Amin. Araştırmacı ve ilahiyatçı yazar Hüseyin DENİZ