CÜNÜPLÜK HALİ VE YASAK OLAN ŞEYLER
Cünüp olmak, dinimizde bir kirlilik, bir pislik hali değil, hükmi bir hadestir. Yani kişiyi ibadetlere engel kılan geçici bir durumdur.
Bu konuda çok yanlış ve abartılı bilgiler dolaşıyor. Gel, meselenin aslını fıkıh kitaplarımızın ışığında madde madde öğrenelim.
1. Cünüp İnsan Yemek Yiyebilir mi, İçebilir mi?
Evet, yiyebilir ve içebilir. Haram değildir, mekruh da değildir.
Peygamber Efendimiz (s.a.v) ve sahabelerin hayatında cünüp iken yiyip içtiklerine dair rivayetler vardır. Ancak en güzeli şudur:
Cünüp olan kişi yemek yemeden, su içmeden veya uyumadan önce ellerini ve ağzını yıkayıp abdest alırsa bu sünnettir ve çok sevaptır. Peygamberimiz (s.a.v) böyle yapmayı tavsiye etmiştir.
Hz. Aişe (r.a) şöyle buyurur: "Resulullah (s.a.v) cünüp iken yemek yemek veya uyumak istediğinde abdest alırdı."
Eğer abdest almadan yerse günaha girmiş olmaz ama sünneti terk etmiş olur. Ellerini yıkamadan yemesi ise temizlik açısından uygun değildir.
2. Yıkanmadan Gezebilir mi? Ne Zamana Kadar Guslü Geciktirebilir?
Evet, gezebilir, dolaşabilir, çalışabilir, ev işi yapabilir.
Cünüp olmak insanı toplumdan soyutlayan bir hal değildir. Yıkanmadan dışarı çıkabilir, çarşıya pazara gidebilir, konuşabilir.
Ancak guslü geciktirmenin bir sınırı vardır:
Namaz vaktini geçirmeyecek kadar geciktirebilir. Bir Müslüman, üzerinde farz olan bir namazı kaçıracak kadar guslü geciktiremez. Örneğin sabah cünüp olmuşsa, sabah namazının vakti çıkmadan mutlaka gusül almalıdır.
Meleklerin lanetlemesi, evin bereketinin kaçması gibi halk arasında anlatılan "cünüp gezen eve melek girmez" sözleri, eğer kişi namazı geciktiriyorsa, tembellik ve umursamazlık gösteriyorsa doğrudur. Yoksa hemen gusül alması farz olduğu için değil, namazı geciktirdiği için sorumluluk doğar.
Özetle: Cünüplüğü bir an önce üzerinden atmak, en faziletli ve müstehaba uygun olandır. Zaruret olmadan ertelemek edebe aykırıdır.
3. Cünüp İnsanın Yapamayacağı Şeyler Nelerdir?
Fıkıh kitaplarımıza göre cünüp bir Müslümana 5 şey haramdır, yani kesinlikle yasaktır:
1. Namaz Kılmak: Gusül abdesti olmadan hiçbir namaz kılınmaz, secde dahi yapılmaz.
2. Kur'an-ı Kerim'e Dokunmak ve Tutmak: Abdestsiz olduğu gibi, cünüpken de Mushaf'ın kendisine, ayet yazılı bir levhaya çıplak elle dokunulamaz. Ancak bir kılıf, bez ile tutabilir.
3. Kur'an Okumak: Ezberden dahi olsa Kur'an'dan bir ayet okumak caiz değildir. Hanefi mezhebine göre bir ayetten kısa olan, dua niyetiyle okunan ayetler (Rabbena duaları gibi) ve besmele, hamd gibi zikirler müstesnadır.
4. Kabe'yi Tavaf Etmek: Tavaf namaz gibidir, temizlik şarttır.
5. Camide Durmak, Camiye Girmek: Cünüp kişinin caminin içinde durması, oturması haramdır. Hanefi mezhebinde zaruret olmadan camiden geçmesi bile mekruhtur. Şafii mezhebinde ise durmadan, bir kapıdan girip diğer kapıdan çıkmak suretiyle geçmeye izin verilmiştir.
Unutmayalım
Cünüplük bir ayıp değil, insani bir haldir. İslam dini zorluk dini değil, kolaylık dinidir. Önemli olan bu haldeyken Allah'ı unutmamak ve en kısa sürede temizlenmeye gayret etmektir.
Gusül abdesti alırken de israf etmeden, suyu tertipli kullanmak ve guslün farzlarını (ağza su vermek, burna su vermek ve bütün vücudu kuru yer kalmayacak şekilde yıkamak) eksiksiz yerine getirmek gerekir.
Allah Teala buyuruyor:
"Eğer cünüp iseniz iyice temizlenin." [Maide Suresi, 6. Ayet]
Rabbim cümlemize temizliği hem bedenimizde hem kalbimizde hakkıyla yaşayabilmeyi nasip etsin.
Hüseyin DENİZ
İlahiyatçı Şair ve Yazar.